نگاهی به بقاع متبرکه کاشمر و ارائه چند پیشنهاد

اخبار ترشیز
Typography

کاشمر به عنوان یک شهر زیارتی در سطح استان دارای نام و نشان و اشتهار است. آیا برای این اشتهار در سطح استان‏های پیرامون خود کاری کارستان کرده‏ایم؟ وقتی فردی حقیقی یا مجموعه‏ای حقوقی مدعی است کاشمر این یا آن رتبه را در حوزه زیارت دارد، آیا به فراخور آن کاری شایسته و به سامان برای معرفی کاشمر و بقاع متبرکه‏اش انجام داده‏ایم؟ مثلاً آیا سایتی ویژه معرفی کاشمر دارای این یا آن رتبه در عرصه زیارت استان یا کشور برای هموطنان یزدی یا اصفهانی و حتی آذربایجانی پیش‏بینی کرده‏ایم؟ اینکه این سایت چند زبانه باشد پیشکش، آیا در صنعت گردشگری کشور توانسته‏ایم کاشمر را به عنوان یک مقصد گردشگری به خصوص در حوزه گردشگری مذهبی و زیارت معرفی کنیم؟

به خود کاشمر برگردیم، خود را یک گردشگر علاقه‏مند به زیارت بقاع متبرکه دیارمان فرض بفرمایید. از هر کدام از مبادی ورودی که مایلید به سمت کاشمر حرکت بفرمایید، آیا اطلاعاتی در باره بقاع متبرکه کاشمر چشمتان را نوازش می‏دهد؟

کمی از مبادی ورودی آن سوتر بروید. مثلاً آیا در سه راه شادمهر نام و نشانی از بقاع متبرکه شهرستانمان ملاحظه می‏فرمایید؟ به یک تابلوی ساده اکتفاء نکنید، غرض سازه‏ای به سامان و قابل توجه و در شأن و مرتبه کاشمر است. از مسیر خلیل‏آباد به طرف کاشمر تشریف بیاورید، آیا این مهم مشهود است؟ از مسیر فیض‏آباد هم این مهم را بررسی بفرمایید.

حال به همان مبادی ورودی بر می‏گردیم. در شهر می‏خواهید به سمت بقعه‏ای بروید. فرض کنید مزار شهید مدرس مقصد گردشگری شماست. آیا اطلاعات مکفی در فضای شهر در اختیار شما هست؟ یادمان نرود مدعی رتبه‏های خاص هستیم. خود را دومین در استان و چهارمین در کشور می‏دانیم. آیا برابر این رتبه‏ها در و دیوار و فضای شهرمان نام و نشانی در اختیار گردشگر جویای زیارت قرار داده‏ایم؟ حواسمان اگر به بعض تابلوها باشد متوجه رنگ و روی فرسوده و کمرنگ آنها می‏شویم. حق داریم این موارد برایمان عادی شده‏اند. کاشمر در آذر هر سال به لطف روز مجلس و سالروز شهادت شهید مدرس در سطح ملی مطرح است.

به نظر شما توانسته‏ایم شأن و جایگاه شهید مدرس را در کاشمر به بهترین نحو مراعات کنیم؟ پاسخ‏ها متنوع است. خیابان به این عزیز است. جاهای مختلف به نام وی نامگذاری شده است. حتی سردیس ایشان در میدانی منتهی به مزار این شهید سعید نصب شده است. شاید یکی بگوید قرار است کاری کارستان در پیرامون آرامگاه انجام شود. یادمان نرود چهل سال است که از حرمت و جایگاه و مقام و منزلت شهید مدرس حرف می‏زنیم. همه از ارادت امام خمینی(ره) به این شهید والامقام مطلع هستیم. همه از علاقه مقام معظم رهبری به این شخصیت بی‏بدیل مطلع هستیم. آیا شهرمان شهر شهید مدرس هست؟

نام و نشان شهید مدرس به تنهایی می‏تواند بهانه مطلوبی برای توسعه همه جانبه کاشمر محسوب شود. یادمان نرود به روایتی منطقه کاشمر یکی نقاط جاده ولایت و مسیر رسیدن امام رضا(ع) به نیشابور بوده است. از توانمندی‏های آستانقدس رضوی برای توسعه کاشمر باید به دور از حُب و بُغض‏های سیاسی بهره برد. این سوال تلخ مطرح است که در این دهه‏های اخیر چرا این مهم مورد توجه واقع نشده است!

از همین منظر بایسته استت به تکریم امامزادگان دیارمان بپردازیم. سری به اینترنت بزنید، چه حضوری برای معرفی بقاع متبرکه کاشمر ملاحظه می‏فرمایید؟ چند اثر یا مطلب علمی و پژوهش در باره سه مزار امامزادگان عظیم‏الشأن؛ سید مرتضی(ع)، سید حمزه(ع) و سید محمد(ع) منتشر شده است؟ چرا در جوار این بقاع به نحو شکیل و جذاب اطلاعاتی در باره این بقاع و امامزادگان معزز وجود ندارد؟ بحث یک موزه در جوار این بقاع قابل طرح است، ولی سوای آن خود را به جای گردشگر و زائر بگذاریم، او می‏خواهد اطلاعاتی در باره این بقاع برای دیگران به یادگار ببرد، چند بروشور و کتابچه و سی دی تهیه کرده‏ایم؟

این همه اقلام فرضاً تهیه شده به چه میزان مبتنی بر تحقیقات و پژوهش و مطالعه است. همین نکته ساده باعث جذب گردشگر و زائر بیشتر می‏شود. روزگاری یکی از فرمانداران دیارمان اقدام به تشکیل کارگروه زیارت کرده بود، هر از گاه این کارگروه در بقاع متبرکه تشکیل جلسه می‏داد. نتایج آن کار گروه لابد در اختیار مراجع ذیصلاح می‏باشد. کاش اطلاعات مربوطه در اختیار عموم قرار می‏گرفت. امامزاده سید مرتضی(ع) به لطف وجود عنصر بازار و امتزاج جنگل و کوه در کسوت مجموعه‏ای سیاحتی و زیارتی دارای شهرت است، آیا هم پای این شهرت برای مجموعه مدیریتی متمرکز را اعمال کردیم؟

طنز تلخی است که نهادهای فعال در این امامزاده و پیرامون آن با هم همکاری‏های منتهی به توسعه و پیشرفت این مجموعه از نظر مسایل سیاحتی و زیارتی ندارند یا نداشته‏اند؟ حداقل‏های پیرامون این بقعه متبرکه در پیرامون باغمزار دیده نمی‏شود. در پیرامون این بقعه ردی و خبری از بازار نیست. همین فضا را در پیرامون بقعه سید محمد(ع) بررسی بفرمایید. یقین هر بقعه طرح جامعی دارد. آیا این طرح‏ها بر اساس همان رتبه بندی موجود در ذهن برخی تهیه شده است؟ یا نگاهی دیگر دارد؟ کاش هر طرح پیوست فرهنگی با تاکید بر صنعت گردشگری داشت، که امیدواریم داشته باشد.

کاش روزی مطلع شویم کار گروهی تشکیل شده است تا حال و هوای بقاع متبرکه کاشمر را یک قدم به جلو ببرد. آری تعجب نکنید، یک قدم، البته یک قدم با هماهنگی بین بخشی، نه به این صورت که نهادی کاری بکند و نهادی دیگر کاری که باید بکند نکند، 28 تیر ماه روز ملی تکریم و بزرگداشت امامزادگان است. یقین در چهار امامزاده شهرمان برنامه‏های متنوعی برای بزرگداشت این روز برگزار شده است. به همه دست‏اندرکاران بزرگداشت این روز در بقاع متبرکه کاشمر عرض خسته نباشید داریم، پیشنهاد می‏شود سال دیگر در کنار اجرای دستور‏العمل‏ها و آیین‏نامه‏ها و بخشنامه‏ها کاری کارستان برای این روز داشته باشیم.

کار کارستان یعنی حضور بیشتر مردم در کلیت برنامه‏ها، یعنی بردن این برنامه‏ها به سطح شهر و آبادی‏ها، یعنی بهره‏مندی از توان مراکز آموزش عالی و نهادهای آموزشی و فرهنگی شهرستان، یعنی هر موسسه و مجموعه فرهنگی به این مهم ورود پیدا بکند. یادمان نرود بقاع متبرکه دیارمان از منابع غني فرهنگي شهرستان هستند. باید همه با هم در حفظ و معرفی این منابع فعالیت کنیم. در دوران یکی از مدیران اداره اوقاف شهرستان شاهد توجه به مقوله جذب خدام افتخاری برای بقاع متبرکه شهرستان بودیم، کاری ارزنده و ستودنی بود. شایسته است این کار بسط بیابد.

برای این مهم الگوگیری از آستانقدس رضوی پیشنهاد می‏گردد. سوای خدامی که در بقاع متبرکه حضور می‏یابند، شایسته است خدام فعال در سایر جاهای شهرستان جذب شوند، اینان هر یک در شغل و جایگاهی که دارند روز یا ساعاتی را به خدمت به خلق خدا به نیت خدمت به این امامزادگان مکرم(ع) بپردازند. اینگونه اهمیت زیارت در دیارمان دو چندان می‏شود و یقین بر گردشگر و زائر تاثیری شگرف خواهد داشت. آن وقت شاهد خواهیم بود که در روز 28 تیرماه همه اهالی با هم در خدمت زائران و مجاوران این بقاع متبرکه هستند. این عمل گامی مهم در انعکاس سنت‌هاي اصيل ايراني و اسلامي است.

کاش روزی برسد که همه با هم در امر معرفي اين اماكن کوشا باشیم، همه با هم در امر خدمت‌رسانی عمومي و اجتماعي با توجه به ظرفيت‌هاي هر بقعه فعال باشیم. هر بقعه به تنهایی دارای بُعد اجتماعي است، اين بدان معناست كه مي‌توان بقعه را پلي ارتباطي ميان افراد و اجتماع دانست. باید در تبیین نقش این بقاع در تعاملات اجتماعي و فراهم آوردن محلي براي ارتباط افراد با يكديگر کوشا باشیم. چراکه ابعاد محيط اجتماعي بر يكديگر تأثير مي‌گذارد و رابطه متقابل معناداري را ايجاد مي‌كند، به‌ویژه انجام فعاليت‌هاي خاص در يك بقعه، به آن شخصيت مي‌بخشد و بازخورد اين فعاليت‌ها در اجتماع است كه کارکرد هر بقعه را منحصربه‌فرد مي‌كند.

بقاع متبرکه کاشمر باید از منظر مهندسي فرهنگي دیارمان مورد مطالعه قرار بگیرند، ظرفیت بی‏بدیل این بقاع در پالایش فرهنگ قابل تامل است. اين بقاع معظم با تبليغ و ترويج ارزش‌هاي دینی و انقلابی، آنها را عمومي و به‌عنوان فرهنگ عمومي تثبيت مي‌كنند. در این حالت ارزش‌هاي نامقبول يا مسكوت گذاشته می‏شود تا به فراموشي سپرده شود يا با مذمت كردن آنها مانع اقبال اهالی به آنها می‏شوند. یادمان نرود يكي از كاركردهاي زیارتگاه‌ها، كاركرد سياسي آن مي‌باشد. در رويدادهاي بزرگ سياسي كشور، در فضای بقاع متبرکه شاهد تلاش برای اتحاد مردم هستیم.

زیارتگاه‌ها يك مكان مقدس محسوب شده و مراسم و زيارت آنها نيز، يك امر مقدس می‏باشند. مردم با حضور و شركت در مراسم آ‌ها، با آزاد كردن هيجانات و احساسات خود، به آرامش روحي و قلبي مي‌رسند و به‌اصطلاح سبك مي‌شوند. زائران و مجاوران با حضور در این بقاع و شرکت در مراسم مختلفي كه در طور سال برگزار می‌شود، تحت تأثير قرارگرفته، پايه اخلاقي‌شان افزایش‌یافته و اقدام به كارهاي خير همانند نذري دادن يا كمك مالي برای بقعه مي‌كنند و در جهت كمك به همنوعان خود برمی‌آیند. آستان مبارك امامزادگان کاشمر یقیناً توسط مديراني مجرب و كاردان  اداره می‏شود.

اين امر موجب می‌شود كه فوايد و كاركردهاي امامزاده به شهر و مردم شهر نيز برسد. کاش از وجود اين مديران در زمينه‌هاي مختلف شهري بهره گرفته شود. مراقد امامزادگان تأثيرات اقتصادي مختلفي دارد. کاش  اين نقش‌آفرینی از منظر فرهنگ عمومي، مذهبي و اجتماعي و حتي موقعيت جغرافيايي آنها بررسی شود. مسافرت زائران از شهرها و مناطق اطراف، مزاياي اقتصادي متعددي را براي شهربه دنبال دارد. کاش پژوهشکده‏ای برای بررسی آنات و دقایق و مسایل مربوط به این بقاع تشکیل می‏شد. یادمان نرود مراکز آموزش عالی شهرستان دارای رشته‏های مناسب تشکیل یک پژوهشکده هستند.

در همین بحث تاثیر اقتصادی می‏توان به مواردی نظیر؛ خريد اسباب و وسايل سفر و لوازم آن، اقامت بلندمدت و کوتاه‌مدت زائران و خريد مايحتاج اين اقامت‌ها، خريد سوغات، تعيين موقوفات جدید توسط زائران يا براي زائران و.. اشاره کرد. بدون شک مهم‌ترین کارکرد امامزاده‌ها که مشخصه و نمایانگر خصوصیات هویتی کاشمر است برگزاری بسیاری از مراسم مذهبی چون زیارت شب‌های مقدس، زیارت اهل قبور و تعاون و همکاری مردم در زمان‌های خاص است. جمع شدن مردم به هنگام نیایش و زیارت در این مکان‌ها، باعث ایجاد مودت و حس مشارکت میان زائران و مجاوران می‏شود.

بقاع متبرکه دیارمان در طول زمان به‌واسطه آجرکاری، گچ‌بری، کاشی‌کاری، آیینه‌کاری و... تبدیل به بناهای باشکوه شده‏اند. این امر در جذب گردشگر به‌خصوص زائر و حتی گردشگر خارجی از اهمیت بسزایی برخوردار است. به تعبیر صاحبنظران؛ مجموعه بناهای مذهبی با ایجاد یک آرامگاه ساده یا یک مکان مذهبی یا سیاسی شروع می‌شود و در طول زمان با اضافه کردن بناهای دیگر مانند مسجد، مدرسه، کتابخانه، آب‌انبار، خانقاه، زائرسرا و کاروانسرا به یک مجموعه بسیار زیبا و باشکوه تبدیل می‌شود. ایجاد پارک­ها و فضای سبز این بقاع را به‌عنوان يك مكان تفريحي و سياحتي نیز معرفی می‏کند.

بر تک تک ما واجب و ضروري است كه اماکن مقدس دیارمان را به‌خوبی مورد تکریم و بزرگداشت قرار دهیم. امید است مسئولان مربوطه بتوانند با سیاست‌گذاری صحيح و برنامه‌ريزي‌هاي دقیق این امامزادگان را به قطب فرهنگي و پايگاه نشر و گسترش فرهنگ اسلامي تبديل نمایند. بقاع متبرکه با آموزش، توزيع و تعميم ارزش‌هاي فرهنگي، از يكسو و پالايش فرهنگ زائران و مجاوران از سوي ديگر، امكان اجراي طرح‌هاي كلان مهندسي فرهنگي را فراهم مي‌سازند. امید هر کاشمر خود را خادم هر چهار بقعه متبرکه دیارمان بداند و کاری کارستان برای این بقاع بکند. به همان اندازه امید مسئولان دیارمان حواسشان به خدمت بیشتر به این بقاع باشد.

 

مجموع رتبه (0)

0 از 5 ستاره

نظر خود را اضافه نمایید

ارسال نظر به عنوان مهمان

0

کاربرانی که در این گفتگو شرکت کرده اند

بار گذاری نظرات قدیمی تر
در خبر نامه وب سایت ما عضو شوید تا از تازه ترین خبرها و مطالب در ایمیل خود باخبر شوید.